İsveç’te ‘Hayır Yasası’ yürürlükte

İsveç, cinsel suçlar kapsamını yeni bir tanım getirerek genişletti. ‘Taraflardan birinin cinsel ilişkiye gönüllü olmadığını göstermek için ‘Hayır’ demesi yeterli, buna rağmen cinsel ilişki gerçekleşirse bu bir cinsel saldırıdır’

İsveç önceki gün itibariyle cinsel saldırı tanımını genişleten yasayı yürürlüğe soktu. Yasaya göre, tarafların rızası olmadan her türlü cinsel ilişki cinsel saldırı olarak kabul edilecek. Ayrıca yasada, olayın cinsel saldırı olarak kabul edilmesi için “şiddet ya da tehdit unsuru” aranmayacak. Sosyal medyada uzun süre gündem olan “#MeToo” kampanyasından en çok etkilenen ülkelerden biri olan İsveç’te, Sosyal demokrat ve Yeşiller hükümeti tarafından Mayıs ayı sonunda getirilen ve İsveç Parlamentosu’nda kabul edilen yasa, hukukçular tarafından “uygulamadaki zorluğu” nedeniyle eleştirilmişti. Ancak hükümet, yasada ısrar ederek, bunun topluma güçlü bir mesaj verdiğini savundu. Yasanın uygulamaya girdiği 1 Temmuz Pazar günü hükümet, cinsel taciz ve şiddetle mücadele için bütçeden 120 milyon İsveç kronu (11,5 milyon euro) ayırdıklarını da duyurdu.

‘Daha yapılacak iş çok’

Yasayla ilgili yazılı bir açıklama yapan Eşitlik Bakanı Lena Hallengren, “ #MeToo hareketi cinsel taciz ve şiddetle mücadele etmek için toplumda daha çok yapılacak iş olduğunu açıkça gözler önüne serdi” dedi. Ülkede, cinsel taciz suçundan dolayı faile 6 yıl hapis cezası veriliyor, cinsel saldırı suçunda ise, bu ceza 10 yıla kadar çıkabiliyor.

‘Rıza Yasası’ nedir?

Yasası’ya göre; “Taraflardan birinin cinsel ilişkiye gönüllü olmadığını göstermesi için “Hayır” demesi yeterli görülüyor ve buna rağmen gerçekleşen cinsel ilişki cinsel saldırı olarak kabul ediliyor. Mevcut yasalarda ise, cinsel saldırıdan yargılanabilmek için kişinin karşısındakine şiddet ve tehdit uygulayarak cinsel ilişkiye girmesi veya sarhoş bir kişiyle cinsel ilişkide bulunması gerekiyordu.

Barolar Birliği

Barolar Birliği, tüm partilerin desteklediği yasanın cinsel saldırıların engellenmesi için caydırıcı olmadığı görüşünde. Barolar Birliği Başkanı Anne Ramberg, “Biz ‘Rıza Yasası’nın daha fazla mahkumiyetlere yol açacağına inanmıyoruz. Yapılan araştırmada da yasanın verimli olacağı sanılmıyor. Yasa normatif bir işlem görecek ve toplumun cinsel saldırıları kabul etmediğini gösterecek” dedi.

Ne olmuştu?

İsveç’te #Metoo kampanyası kapsamında cinsel saldırılara karşı değişik kesimlerden kadınların yaptıkları çağrı ve gösterilerin ardından İsveç Hükümeti’nin “rıza yasası”nı yürürlüğe koyacağını açıklaması değişik kesimlerden farklı tepkilerin gelmesine yol açmıştı. Kadın örgütleri, “Rıza yasası”nın tecavüzlere karşı caydırıcı olacağını öne sürüp destek verirken Barolar, söz konusu yasanın her hangi olumlu bir etkisinin olmayacağını öne sürerek, hükümeti siyasi popülizm yapmakla eleştirmişti. Yasa tasarısına muhalefette bulunan Muhafazakar Parti, Merkez Partisi, Hıristiyan Demokratlar ve Liberal Parti de destek vermişti.

Ülkelerdeki cezalar

Türkiye

Cinsel içerikli sözlerin de cinsel taciz olarak tanımlandığı Türkiye’de cinsel suçun cezalandırılması için tacize uğrayan kişinin şikayetçi olması gerekiyor. Cinsel tacize 2 yıla kadar hapis cezası öngörülürken, fiziksel temasın gerçekleştiği cinsel taciz suçlarında 2 yıldan 10 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor. Cinsel saldırıya ise, 7 yıldan 12 yıla kadar hapis cezası verilebiliyor.

Almanya

Almanya’daki yasal düzenlemeye göre mağdurun kendini aktif şekilde koruyamadığı tüm cinsel şiddet vakaları, saldırı kapsamında cezalandırılıyor. Failin mağdurun “hayır” demesine rağmen isteği dışında hareket etmesinin cezası 5 yıla kadar hapis.

Fransa

Fransa’da cinsel suçlara ilişkin yasada da kapsam geniş tutuluyor. Tehdit ya da ‘ani’ eylemlerle cinselliğe zorlayıcı davranışlar, cinsel saldırı kapsamına giriyor. Cezası ise 20 yıl hapse kadar çıkabiliyor. Sözle tekrarlanan cinsel tacizler için de yüksek para cezaları ve 2 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor.

İtalya

İtalya’da cinsel suçlarla ilgili sertleştirilmiş yasa 1996’daki düzenlemeyle yürürlüğe girdi. Daha önce suç kapsamında olmayan evlilik içindeki zorlayıcı cinsel eylemler de 10 yıla kadar hapis cezasına çarptırılıyor.

Suudi Arabistan

Suudi Arabistan’da, cinsel saldırı suçunun cezası idam. Ancak cezanın boyutu, failin evli veya bekar olduğuna göre değişiyor. Eğer kadın başka bir adamla buluştuğu sırada cinsel saldırı gerçekleştiyse kadın da hapse gönderilebiliyor ya da kırbaç cezası alıyor.

Kaynak: Yeni Yaşam

İlginizi çekebilir