Jön Türkler’den Mustafa Suphilere mi? Rigas’tan Paramazları mı?- Tamer Çilingir

18.yüzyılın sonları Osmanlısının bir aydın ve düşünürü olan Rigas -Velesitinli Rigas ya da Ferreos Rigas- Helen ve Türk tarihçiler tarafından Helen devriminin ve milliyetçiliğinin öncüsü olarak tanımlanır. Hatta 1821 Helen devriminin ilham kaynağı olarak da adlandırılır çeşitli çevrelerce. Rigas, Fransız devriminden etkilenerek Osmanlı sınırları içinde yaşayanlar için bir anayasa hazırlar. Bu anayasa Fransız devriminin ya

Modernist Sanata Geçişte Bir Öncü: Nejad Devrim – Ali Artun

Konuşmamın planı oldukça karışık.[1] Çünkü “Türk modernizmine geçişte Nejad’ın öncülüğü” dediğiniz zaman en önce sormak gerekir: “Modernizm nedir?” Ondan sonra da: “Türk modernizmi nedir?” Türkiye’de bir estetik modernizm önermenin, düşünmenin yolu nasıl açılmıştır sanat tarihinde? Ve bu modernist hareket, modern/ulusal sanatın kurulmasından nasıl kopmuştur? Süremiz sınırları içinde kısa kısa bu soruları cevaplamaya çalışacağım. Anlatacaklarım bir bakıma

Şehir Unutmadı Peki Biz?

“Mekânlar, anıtlar ve tarihî yapılar, siyasi hareketler açısından bir mücadele alanı olabilir mi?”. Hafıza Merkezi’nin yayımladığı, “Hatırlayan Şehir: Taksim’den Sultanahmet’e Mekân ve Hafıza” adlı kitap, soruya tam 17 mekân üzerinden yanıt veriyor. Kitap için “Okuyucusunu Taksim Meydanı’ndan alıp, Türkiye’nin siyasi iklimine tanık olmuş çok sayıda mekândan geçerek Sultanahmet Meydanı’na ulaştırıyor” demek hiç de iddialı olmaz.

Antik dünyadan 13 sıra dışı yemek: İnsan yahnisi

Hem zihni hem midesi oburlara müjde! Yeme içme hakkında yazmayı yazıyı icat ettiğimizden beri seviyor oluşumuz sayesinde bugün antik dünyadan günümüze ulaşan sayısız tarifi okuyabiliyoruz. 21. yüzyılın yozlaşmış sanayi toplumunda sağlıklı kalmaya yönelik gelişen gastronomik trendlerden çok önce, besin maddelerinin neredeyse tümü çiftliklerden sofraya ulaşıyordu. Ancak, demokratik olmayan eski toplumlarda en özenli yemekler genellikle hükümdarlar

İran İslam Devrimi: 1 Şubat 1979’da Humeyni ile aynı uçakta Tahran’a gidenlere ne oldu?

İran İslam Devrimi’nin lideri Ayetullah Humeyni’nin sürgünde bulunduğu Fransa’dan uçakla ülkesine dönmesinin üzerinden 40 yıl geçti. Humeyni, 15 yıl sonra İran’a, en yakın destekçilerinin eşliğinde varmıştı. Bu kişilerin çoğu sonraki yıllarda hayatını kaybetti. Her ne kadar bu kişiler 1979’da devrimin zafer kazananları olsalar da, bir süre sonra iç politikanın kurbanları haline geldiler. İçlerinden sadece biri

Che bereli ve de Bolivar kılıçlı ‘anti-emperyalist’ler… Doğan Özgüden

Erdoğan ve İslamcıların bugünkü ABD emperyalizmi karşıtlığı takiyyeciliklerinin şanındandır. Hele bir Suriye Kürt halkını Tayyip zulmüyle karşı karşıya bıraksın, Trump’tan büyük dost olmaz! Uluslararası siyaset sahnesinde Venezuela üzerine yeni bir traji-komik gelişme yaşanmakta… Tam bu yazıyı yazmaya başlarken bilgisayar ekranına düşen bir habere göre, ABD’nin dümen suyunda giden Avrupa Parlamentosu da 751 üyesinden 439’unun oyuyla

Gomidas’ın 150. yıldönümü UNESCO takvimine dahil edildi

1869 yılında Kütahya’da doğan etnolog, müzisyen ve bestekar Gomidas 2019 yılı boyunca yapılacak olan etkinliklerle anılıyor. Yöresel lehçe ve çeşitli dillerdeki ezgi ve türküleri notalara dökerek derleyen, yok olmaktan kurtaran etnomüzikolog Gomidas’ın (Soğomon Soğomonyan) doğumunun 150’nci yıldönümü vesilesiyle bu yıl dikkat çeken kültürel etkinlikler düzenleniyor. Ermenicenin yanı sıra, Zazaca, Kürtçe, Farsça dillerindeki halk ezgilerini de

Savcı Nurettin Soyer’in hukuk mücadelesi: Gülenciliğin kontrgerillaya terfisinin önlenemeyen yükselişi

Türkiye hukuku 1950’lerle beraber İslamcılığın ve milliyetçiliğin derin devlet operasyonlarının içine dahil edilmeye başlandığı bir süreç yaşamıştır. Soyer’in 1971’deki bu soruşturma ve dava süreci gerçekte devlet ve ordu içindeki kontrgerilla hukuku yanlıları ile karşıtları arasındaki bir çatışmaya tekabül etmektedir. 1950’ler örgütlü İslamcılığın devlet içinde işlevsel hale getirildiği yıllar iken 1970’ler ise devlet protokolüne yerleştirildiği bir

Ölümü ile Kafka’yı üzen komünist: “Eugen Leviné” – Kavel Alpaslan

Eugen Leviné, önce Rusya’da sonra Almanya’da devrimcilik yapmış bir komünist, Alman Devrimi’nin başarısızlığından sonra kısa ömürlü Bavyara Sovyet Cumhuriyeti’nin başına geçmiş bir Yahudi ve tutkulu bir aşık. Ama Leviné, tüm bunlardan belki daha önemlisi, kaybedilen bir devrimin ertesinde dahi umudu büyütebilen bir devrimci. “Biz komünistler, hepimiz, izne çıkmış ölüleriz. Bütünüyle farkındayım bunun. Bu iznimi uzatıp

“Direnişten Greve”: Kavel’den Bugüne İşçi Mücadeleleri

Nazım Hikmet Kültür Merkezi’nde 28 Ocak’ta açılan açılan Canol Kocagöz’ün “Direnişten Greve” sergisi, Kavel Direnişini anarken bugünkü hak mücadelelerine de ışık tutuyor. 28 Ocak 1963’te başlayan ve toplamda 39 gün süren Kavel direnişinin 56. Yıldönümü bu yıl. Her ne kadar bitmiş gibi gözükse de kazanımları günümüze yansıyan bu direniş, 275 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev